|
Atilla İlhan ( 1925 - 2005 )
Attila İlhan 15 Haziran 1925’te Menemen’de doğdu. İlk ve orta
eğitiminin büyük bir bölümünü İzmir ve babasının işi dolayısıyla
gittikleri farklı kentlerde tamamladı. İzmir Atatürk Lisesi
birinci sınıfındayken mektuplaştığı bir kıza Nazım Hikmet şiiri
göndermesi nedeniyle 1941’de tutuklandı ve okuldan
uzaklaştırıldı. Üç hafta gözetim altında kaldı. İki ay hapiste
yattı.
CHP ŞİİR ARMAĞANI’NDA İKİNCİLİK ÖDÜLÜNÜ KAZANDI
Türkiye’nin hiçbir yerinde okuyamayacağına dair bir belge
verilince, eğitim hayatına ara vermek zorunda kaldı. Danıştay
kararıyla, 1944 yılında okuma hakkını tekrar kazandı ve İstanbul
Işık Lisesi’ne yazıldı. Lise son sınıftayken amcasının
kendisinden habersiz katıldığı CHP Şiir Armağanı’nda Cebbaroğlu
Mehemmed şiiriyle ikincilik ödülünü kazandı. 1946’ta mezun oldu.
İstanbul Hukuk Fakültesi’ne kaydoldu. Üniversite yıllarında
Yığın ve Gün gibi dergilerde ilk şiirleri yayınlanmaya başladı.
1948’de ilk şiir kitabı Duvar’ı yayınladı.
1949 yılında, üniversite ikinci sınıftayken Paris’e gitti.
Fransız toplumu ve orada bulunduğu çevreye ilişkin gözlemleri
daha sonraki eserlerinde yer alan bir çok karakter ve olaya
temel oluşturmuştur. Türkiye’ye geri dönüşünde sıklıkla başı
polisle derde girdi. Bir kaç kez gözaltına alındı.
1950’Lİ YILLARDA ADINI DUYURDU
1951 yılında Gerçek gazetesinde bir yazısından dolayı
kovuşturmaya uğrayınca tekrar Paris’e gitti. Fransa’daki bu
dönem Attilâ İlhan’ın Fransızca’yı ve Marksizmi öğrendiği
yıllardır. 1950’li yılları İstanbul - İzmir - Paris üçgeni
içerisinde geçiren Attilâ İlhan, bu dönemde ismini Türkiye
çapında duyurmaya başladı.
Yurda döndükten sonra, Hukuk Fakültesi’ne devam etti. Ancak son
sınıfta gazeteciliğe başlamasıyla beraber öğrenimini yarıda
bıraktı. Sinemayla olan ilişkisi, yine bu dönemde, 1953’te Vatan
gazetesinde sinema eleştirileri yazmasıyla başlar. 1957’de
askerliğini yaptıktan sonra sinema çalışmalarına ağırlık verdi.
Ali Kaptanoğlu adıyla onbeşe yakın senaryo yazdı.
’YASAK SEVİŞMEK’ VE ‘AYNANIN İÇİNDEKİLER’
1960’ta Paris’e geri döndü. Babasının ölmesiyle birlikte İzmir’e
döndü. Sekiz yıl İzmir’de kaldığı dönemde, Demokrat İzmir
gazetesinin başyazarlığını ve genel yayın yönetmenliğini
yürüttü. Aynı yıllarda, şiir kitabı olarak Yasak Sevişmek ve
Aynanın İçindekiler serisinden Bıçağın Ucu yayınlandı. 1968’te
evlendi, 15 yıl evli kaldı.
1973’te Bilgi Yayınevi’nin danışmanlığını üstlenerek Ankara’ya
taşındı. Sırtlan Payı ve Yaraya Tuz Basmak’ı Ankara’da yazdı.
81’e kadar Ankara’da kalan yazar Fena Halde Leman adlı romanını
tamamladıktan sonra İstanbul’a yerleşti.
‘SEKİZ SÜTUNA MANŞET’, ‘KARTALLAR YÜKSEK UÇAR’ VE ‘YARIN ARTIK
BUGÜNDÜR’
İstanbul’da gazetecilik serüveni Milliyet ve Gelişim Yayınları
ile devam etti. Bir süre Güneş gazetesinde yazan Attilâ İlhan,
1993-1996 yılları arasında Meydan gazetesinde yazmaya devam
etti. 1996 yılından beri köşe yazılarını Cumhuriyet gazetesi’nde
sürdürmekteydi. 1970’lerde Türkiye’de televizyon yayınlarının
başlaması ve geniş kitlelere ulaşmasıyla beraber Attilâ İlhan da
senaryo yazmaya geri dönüş yaptı. Sekiz Sütuna Manşet, Kartallar
Yüksek Uçar ve Yarın Artık Bugündür senaryosunu yazdığı
dizilerdi.
Türk edebiyatının usta kalemi Attila İlhan, 80 yaşında hayatını
kaybetti.
|